شماره تماس: 35549255-041

ساعت کاری : شنبه تا چهارشنبه از ساعت 17:00 تا 20:00

دکتر کلارا منظمی » بیماری های زنان » تنبلی تخمدان؛ پیشگیری، علائم، تشخیص و درمان
۵ دقیقه
تخمدان پلی کیستیک

تنبلی تخمدان؛ پیشگیری، علائم، تشخیص و درمان

آنچه می خوانید...

تخمدان پلی کیستیک یا تنبلی تخمدان یکی از شایعترین اختلالات غددی در زنان در سن تولید مثل است که پنج تا ده درصد زنان در دنیا به آن مبتلا هستند، تنبلی تخمدان یک بیماری ژنتیکی است که ترکیبی از اختلالات هورمونی شامل: افزایش هورمون مردانه و عدم تخمک گذاری مزمن است که به صورت شایع با افزایش مقاومت به انسولین و چاقی همراه می شود.

علائم فرعی تنبلی تخمدان

  • افزایش نسبت LH به FSH
  • مقاومت به انسولین
  • چاقی

علائم-تنبلی-تخمدان

علائم بالینی نگران کننده

با توجه به افزایش سطح هورمون مردانه و عدم فعالیت مناسب تخمدان، بیماران همان طور که گفته شد با علائم بالینی نامرتب شدن عادت ماهانه و به طبع به دلیل عدم تخمک گذاری با نازایی یا دیرزایی حاصل از آن مراجعه می کنند. ولی نامرتب شدن عادت ماهانه مهمترین علت مراجعه به متخصص زنان می باشد.

در درجه بعدی به علت بالارفتن سطح هورمون مردانه علائم پرمویی در درجات متفاوت وجود دارد که از پر پشت و کلفت شدن موهای اطراف لب و چانه تا ریزش مو و در موارد شدید حتی کچلی مردانه ممکن است اتفاق افتد. همچنین بروز آکنه از علائم آزار دهنده دیگر می باشد.

به علت افزایش مقاومت به انسولین در طولانی مدت احتمال ابتلا به دیابت تیپ دو در فرد وجود دارد.

معیارهای تشخیص تنبلی تخمدان

سه علامت اصلی برای بیماری تنبلی تخمدان وجود دارد که اگر از این سه علامت، دو علامت همزمان در یک فرد وجود داشته باشد تشخیص pco قطعی خواهد بود. اما این علامت ها عبارت است از:

سیکل های قاعدگی نامنظم

افزایش هورمون مردانه شامل موهای زائد، طاسی مردانه و جوش یا آکنه

شواهد سونوگرافیک pco

شاخص سونوگرافیک برای pco نیاز به حضور دوازده فولیکول یا بیشتر با قطر دو تا نه میلی متر و یا افزایش حجم تخمدان بیشتر از ده میلی متر می باشد. حتی اگر یک تخمدان این مشخصات را داشته باشد برای تشخیص بیماری تنبلی تخمدان کافیست.

درمان تنبلی تخمدان

درمان تنبلی تخمدان بسته به سن و تقاضای بیماری برای بارداری متفاوت است. به طور مثال دختر پانزده ساله ای که به علت نامنظمی سیکل قاعدگی مراجعه کرده است، مسلما درمان با یک خانم 35 ساله ای که برای بارداری دچار مشکل شده است متفاوت خواهد بود.

کاهش وزن

کاهش وزن اولین گام در بیماران مبتلا به تخمدان پلی کیستیک می باشد، چون سبب پیشرفت سلامتی فرد و کاهش انسولین و سطح اندروژن می شود و سبب از سر گیری تخمک گذاری می شود. کاهش وزن حداقل پنج تا هفت درصد در عرض شش ماه سطح تستوسترون آزاد را به طور واضح کاهش داده و سبب برگشت تخمک گذاری و باروری در هفتاد و پنج درصد زنان می شود.

فعالیت ورزشی

فعالیت های ورزشی که عضلات بزرگ را به کار می گیرد، مقاومت به انسولین را کاهش می دهد و می تواند بخش از درمان غیر دارویی و تعدیل شیوه زندگی باشد.

نقش قرص های پیشگیری از بارداری

قرص های پیشگیری از بارداری یا OCP به چند دلیل باعث کاهش هیرسوتیسم و بهبودی نسبی PCO می شود. با سرکوب LH و کاهش تولید آندروژن از تخمدان و افزایش گلوبولین متصل شونده به هورمون های جنسی و کاهش تبدیل تستوسترون به دی تستوسترون در پوست باعث کاهش هیرسوتیسم در بیمار می شود.

سایر روش های درمانی

درمان های دیگری که برای تنبلی تخمدان وجود دارد، ترکیبات پروژسترون ها هستند که باعث منظم شدن عادت ماهانه می شوند، که در بیماری که خواهان بارداری نیست جز بهترین داروها می تواند باشد.

داروهای حساس کننده به متفورمین و گلوکوفاژ است که سبب شیفت تعادل آندوگرین به طرف تخمک گذاری و بارداری به تنهایی یا همراه با سایر روش های درمانی می شود.

درمان-تنبلی-تخمدان

جراحی تنبلی تخمدان

نهایتا روش های جراحی شامل رزکسیون گوی تخمدان و الکتروکوتر با لاپاراسکوپی وجود دارد که ممکن است باعث کاهش موقت علائم بیماری تنبلی تخمدان شود ولی مواردی از نارسایی زودرس تخمدان در این روش ها گزارش شده است.

پیشگیری از تنبلی تخمدان

با توجه به زمینه بیماری تنبلی تخمدان روشی برای پیشگیری از این بیماری وجود ندارد ولی اصلاح سبک زندگی شامل جلوگیری از افزایش وزن بسیار مهم است و آنچه در این بیماری بسیار حائز اهمیت است مانع از افزایش وزن چه به صورت ناگهانی و چه تدریج شویم.

کاهش استرس، سبک صحیح زندگی، انجام فعالیت های ورزشی منظم و پیاده روی، استفاده از غذاهای سالم، میوه و سبزیجات بسیار موثر است.

نکته آخر

زنان مبتلا به تنبلی تخمدان نبایست تصور کنند که بیمار هستند چون pco اساسا انتهای طیف نرمال فعالیت تخمدان است و ممکن است تا به آخر عمر همراه فرد باشد و لذا این دسته از افراد نبایست خود را بیمار بپندارند و ضمنا نبایست از پزشک خود انتظار درمان قطعی داشته باشند، چون اساسا این مشکل با یک یا دو نسخه درمان نمی شود و بلکه انتظار می رود که بیمار با پزشک به صورت مداوم در ارتباط باشد.

نکته بسیار مهم این است که افراد مبتلا بایستی از افزایش وزن خود خوداری کنند، انجام ورزش و پیاده روی را جز وظایف دائمی و قطعی خود بدانند و از استرس خودداری کنند. داشتن تغذیه مناسب و استرس کم تاثیر بسزایی در وضعیت بیماری خواهد داشت و به این زنان توصیه می شود که در صورت ازدواج بارداری خود را به تعویق نیاندازند تا مشکلات بارداری با افزایش سن همراه نشود و نهایتا بسیاری از افراد با تغییر سبک زندگی و کاهش استرس و رژیم غذایی مناسب بدون دارو می توانند چرخه های نرمالی را داشته باشند.

دکتر کلارا منظمی

جراح و متخصص زنان ، زایمان، نازایی و زیبایی زنان
دکتر کلارا منظمی موفق به گذراندن دوره مقدماتی و تکمیلی لاپاراسکوپی شده اند و در دوران خدمت خود تاکنون بیش از شش هزار جراحی انجام داده اند که شامل انواع جراحی های زنان از جمله هیسترکتومی، برداشتن توده های شکم و تخمدان، بارداری های عارضه دار، زایمان سزارین و طبیعی می باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *